Schrikkanonnen én een even schrikwekkende wetgeving.

 

De schrikkanonnen of alarmkanonnen zijn toestellen die in de landbouw en in de fruitteelt gebruikt worden om in de zomerperiode vogels af te schrikken (soms worden ze het gehele jaar gebruikt in de nabijheid van veldsilo's).  Ze worden dan gebruikt van 's ochtends vroeg tot 's avonds laat.  Het gebruik van de kanonnen in de fruitteelt beperkte zich enkele jaren geleden tot het gebruik van enkele weken in de kersenteelt.  Het veralgemeend gebruik bij appels en peren dateert van de laatste jaren.

Het Vlaams Platform Milieu en Gezondheid heeft 10-tallen klachten geregistreerd die het gevolg waren van het gebruik van schrikkanonnen.  Graag willen we jullie een overzicht geven van deze klachten.

 

Effect op kippen en koeien :

Kippen leggen minder eieren in de nabijheid van een alarmkanon en koeien geven minder melk.

 

 

Effect op honden :

Honden zijn heel gevoelig voor geluidsoverlast.  Bij elke knal schudden en beven de honden en kruipen in een hoekje.  Dit zowel bij grote Bouviers als bij kleine straathonden.  De honden durven niet meer buiten komen.  Zij beginnen alles kapot te krabben, bijgevolg kunnen deze honden niet meer alleen gelaten worden en kunnen de eigenaars tijdens de zomerperiode niet meer van huis weg. 

Als wandelaars met een hond zo'n schrikkanon passeren (opgesteld nabij een wandelpad), schrikken de honden geweldig en worden onhandelbaar.  De honden blijven gedurende lange tijd treuren en worden onmiddellijk bang van ook maar het minste gerucht.

 

Effect op mensen :

Een schrikkanon is ontworpen om vogels af te schrikken, maar werkt bij de mens in op het zenuwstelsel.  Het is bekend dat impulsgeluiden (brengen schrikeffect teweeg) erger zijn dan een constant geluid.  Natuurlijk zal de ene mens hiervoor gevoeliger zijn dan de andere, de ene stressbestendiger dan de andere, maar dit zorgt er ook voor dat één mens niet kan inschatten welke effecten deze knallen veroorzaken bij de andere mens. 

 

Over 't algemeen veroorzaken deze knallen bij mensen een verhoogde stresstoestand, worden de mensen zenuwachtig en nerveus, zelf agressiever, krijgen spijsverteringsmoeilijkheden en dit gaat dikwijls gepaard met hoofdpijn.  Ook klagen de mensen van slapeloosheid.  Ze vinden deze geluiden zeer irriterend.  Iedere vorm van rust is weg, tot in huis toe!  Studeren in zo'n situatie is zo goed als uitgesloten.  Kinderen moeten andere studielocaties opzoeken.

 

- We hebben de melding geregistreerd van een oud vrouwtje (85 jaar) die, indien ze zich buiten bevindt, hevige hoofdpijn krijgt.  Bijgevolg moet ze noodgedwongen van juni tot oktober binnen blijven.

 

- Kleine kinderen hebben overdag slaap nodig en kunnen niet meer slapen.  Kinderen zijn angstig en kunnen in de zomer niet meer buiten spelen.

 

- Van werknemers wordt tegenwoordig heel wat flexibiliteit gevraagd.  Maar mensen die in ploegen werken en overdag moeten slapen kunnen niet slapen door het gebruik van deze schrikkanonnen.  Deze mensen worden oververmoeid.

 

- De meest schrijnende registratie komt van een moeder wiens woning omgeven is door boomgaarden.  Deze moeder heeft een kind van 10 jaar oud dat lijdt aan epilepsie.  Het kind zelf is zeer druk, nerveus en heeft veel rust nodig, ook overdag.  Deze slaap wordt hem ontnomen door de schrikkanonnen die rond zijn huis opgesteld staan.  Nu is het zo dat, indien dit kind wordt onderzocht op epilepsie, deze epilepsie o.a. opgewekt wordt door geluiden zoals die voorkomen bij schrikkanonnen.  Dit wil zeggen dat de epilepsie kan opgewekt wordt door het gebruik van deze schrikkanonnen van dezelfde fruitteler.

Het gebruik van schrikkanonnen is overbodig

VVoor heel wat vogelsoorten is het alarmkanon overbodig : zo eten duiven geen peren en zijn kraaien, mussen en merels graaneters.  Roofvogels, die de natuurlijke vijanden zijn van vogels die aan het fruit pikken, worden mee verjaagd.  Bovendien is het positief effect van een alarmkanon op de fruitteelt helemaal niet bewezen.  Vogels hebben immers een primitief zenuwstelsel en gewennen vlug aan deze alarmkanonnen.

 

Om vogels af te schrikken bestaan er tal van alternatieven ter vervanging van schrikkanonnen.  Dit geeft de minister van leefmilieu zelf toe in haar brief van 14 september 1999.  "Recente alternatieve en milieuvriendelijkere afschrikkingsmethodes bestaan evenwel in de vorm van een systeem dat minder storende frequenties voor de omgeving uitzendt en toch effectief vogels verjaagt of dat op een getrouwe wijze roofvogelgeluiden weergeeft.  Ook grote gekleurde "strandballen" met angstaanjagende ogen erop worden als afschrikkingsmiddel gebruikt.

 

Er zijn firma's in België die een heel gamma van alternatieve en milieuvriendelijke vogelafschrikkingstoestellen verkopen.  De alternatieve en milieuvriendelijke vogelafschrikkingstoestellen bestaan dus wel degelijk en enkele daarvan werden ook met succes uitgetest bij de biotechnische school te Sint-Niklaas.  Ook in de fruitstreek van Limburg worden deze reeds toegepast.

 

zie bv volgende links: 

www.artofconfusion.be

http://www.birdcontrolsolutions.eu/nl/vogelverschrikkers

http://www.west-vlaanderen.be/upload/povlt/site-2007/PDF/publicaties/brochures/Vogelafweerbrochure2008.pdf

Reglementering

 

Daar landbouwbedrijven en fruittelers volgens VLAREM niet ingedeelde bedrijven zijn dienen ze niet te voldoen aan de VLAREM-normen.  Dus ook niet voor geluidsoverlast. 

Er bestaat dus geen federale, noch gewestelijke reglementering op het gebruik van schrikkanonnen. 

Met andere woorden iedereen kan en mag deze alarmkanonnen het ganse jaar door ongehinderd gebruiken.  Noch het geluidsniveau, noch de frequentie, noch het aantal alarmkanonnen, noch de gebruiksduur zijn beperkt.  De enige reglementering die hierover bestaat is eventueel terug te vinden in het gemeentelijk politiereglement. Dit maakt dat men in Vlaanderen een hele waaier heeft van diverse wetgevingen over het gebruik van alarmkanonnen.  In de ene gemeente is het gebruik totaal verboden terwijl in de andere gemeente men een voorhistorisch politiereglement heeft dat het gebruik van alarmkanonnen onvoorwaardelijk toelaat.  Dit zorgt soms voor situaties waarbij fruittelers hun alarmkanonnen opstellen aan de rand van gemeenten waar het gebruik van deze alarmkanonnen ongelimiteerd is.  Dit met de bedoeling vogels te verjagen voor boomgaarden die in de aangrenzende gemeente gelegen zijn. 

 

En de wetgeving blijft even schrikwekkend zoals hij is.  Dit ondanks een brief aan de minister van leefmilieu en ondanks een verzoekschrift aan het Vlaams Parlement (9 december 1999 en 3 februari 1999).  Geen enkel parlementslid van de commissie leefmilieu van het Vlaams Parlement wou een Vlaamse wetgeving op het gebruik van schrikkanonnen, AGALEV minister Vera Dua inbegrepen..

 

Klachtmelding aan het Vlaams Platform Milieu en Gezondheid

 

Meer info over schrikkanonnen en hoe onze politici omgaan met deze problematiek

 

Vlaams Platform Milieu en Gezondheid

www.milieugezondheid.be